Kimono, kamerjas of badjas: hoe kies je?

Kort samengevat: de kimono, de kamerjas en de badjas zijn geen drie namen voor hetzelfde kledingstuk. Ze verschillen in snit, sluiting en de rol die ze overdag vervullen. Voor een zijden kledingstuk dat je direct op de huid draagt, kies ik voor 19 momme, een lengte tot halverwege de kuit en een brede ceintuur. Zo maak je de keuze, detail voor detail.

Dit is de vraag die elk jaar rond dezelfde tijd terugkomt, wanneer de ochtenden frisser worden en de verwarming nog niet echt aanstaat. Je zoekt "een zijden kamerjas", komt uit bij kimono's en soms bij badjassen. De drie woorden komen vaak zonder uitleg naast elkaar voor op productpagina's. Laten we dus orde scheppen - zoals altijd op basis van de stof en de snit.

Drie woorden, drie kledingstukken

De kimono

Kimono verwijst oorspronkelijk naar het traditionele Japanse kledingstuk: rechte panden, wijde, ruime mouwen, geen knopen en bij elkaar gehouden door een ceintuur. In het westerse vocabulaire voor nachtkleding is het silhouet behouden: een rechte lijn, lage armsgaten en ruime mouwen. Dit is de soepelste snit van de drie en degene die het mooist valt in lichte zijde - omdat de stof vrij kan bewegen zonder te worden belemmerd.

Praktisch gevolg: een kimono draag je 's avonds thuis net zo gemakkelijk over een nachthemd als op een spijkerbroek. Van de drie is dit het meest geklede kledingstuk.

De kamerjas

De kamerjas is een Europees kledingstuk met meer structuur: een sjaalkraag of reverskraag, ingezette mouwen, soms opgestikte zakken en vaak contrasterende biezen aan de manchetten en halslijn. Hij omsluit het lichaam meer. Hij is bedoeld om langere tijd te dragen - van het opstaan tot het ontbijt, van het bad tot bed - en niet als een kledingstuk dat je silhouet benadrukt.

Dit is degene die ik aanbeveel als je warmte en vormvastheid zoekt in plaats van soepel vallende stof.

De badjas

De badjas ontstond vanuit een heel praktisch gebruik: om je te kammen en je af te drogen. Vandaar de historische verwantschap met badstof. Bij zijde wordt het woord bij uitbreiding gebruikt, maar het is vaak misleidend: zijde absorbeert niet zoals badstof. Als je een kledingstuk zoekt dat je doorweekt aantrekt wanneer je uit bad komt, is zijde niet het juiste antwoord - vijf minuten later, op een droge huid, wel.

Anders gezegd: als we ‘zijden kamerjas’ zeggen, bedoelen we bijna altijd een kamerjas.

Waarom de vraag zich in oktober stelt

Begin oktober zitten onze interieurs in een tussenfase: 's avonds daalt de temperatuur onder 18 °C, maar we aarzelen nog om de verwarming echt aan te zetten. Nachtkleding krijgt dan een rol die ze in augustus niet had - die van extra laag. Het gaat er niet om je warm te houden zoals een jas, maar om het frisse gevoel op de schouders en armen weg te nemen in het uur voor het slapengaan.

Precies daarin is zijde interessant: het isoleert weinig op basis van dikte, maar voelt bij aanraking niet koud aan, in tegenstelling tot dun katoen dat koel op de huid blijft.

De momme, oftewel hoeveel zijde je in de hand voelt

De momme (MM) meet het gewicht van zijde. Voor nachtkleding is dit het belangrijkste criterium, belangrijker dan de prijs of de kleur. Zegt deze term u niets? Begin dan met onze gids voor momme.

Onder 16 MM kreukt zijde sneller en blijven naden zichtbaar. Boven 22 MM wordt het kledingstuk warm om te dragen in een verwarmd interieur.

Moerbeizijde of satijn: wat je met de hand voelt

Let op het woord ‘satijn’: het verwijst naar een weefsel, niet naar een vezel. Moerbeizijde kan als satijn worden geweven - zo krijgt het zijn glanzende oppervlak. Maar een ‘satijnen kimono’ waarbij geen vezel wordt vermeld, is meestal satijn van polyester: dezelfde glans, maar tegengestelde thermische eigenschappen, omdat het vocht niet op dezelfde manier afvoert. We leggen deze verwarring uitgebreid uit in zijde of satijn: wat zijn de verschillen.

Bij Studio bestaan ze naast elkaar, en dat is bewust: satijn heeft zijn plaats als eerste stuk, moerbeizijde voor het stuk dat je tien jaar houdt.

Pasvorm, lengte, ceintuur: de drie details die de doorslag geven

• De lengte. Halverwege de kuit is de comfortabele standaard: lang genoeg om de benen zittend te bedekken, kort genoeg om niet op de trap te slepen. Een lengte tot aan de enkels is spectaculairder, maar in het dagelijks leven minder praktisch.
• De ceintuur. Een brede ceintuur (5 cm en meer) blijft zitten zonder te knellen en rolt na drie wasbeurten niet op tot een koordje. Controleer ook of er lusjes zijn: zonder lusjes raakt de ceintuur zoek.
• De mouwen. Wijde kimonomouwen = elegantie, maar ze hangen in de gootsteen. Een strakker aansluitende manchet of ingezette mouw = dagelijks gebruik zonder ergernis.
• De naden. Bij soepele zijde blijft een Engelse naad of een fijne overlocknaad onopvallend onder de hand. Een dikke naad is door de stof heen voelbaar.

Wat de wetenschap zegt — en wat niet

Een in Textiles gepubliceerde review over textielwetenschap (Islam, Golovin & Dolez, 2023, DOI 10.3390/textiles3040024) herinnert ons aan iets nuttigs: het thermofysiologische comfort van een kledingstuk komt niet alleen neer op de thermische weerstand in droge toestand. Vochtbeheer — absorptie, droogsnelheid, geleiding in natte toestand — telt minstens even zwaar mee voor de ervaren sensatie.

Dit verklaart waarom twee kledingstukken van dezelfde dikte niet hetzelfde aanvoelen. Eiwitvezels zoals zijde nemen onder standaardlaboratoriumomstandigheden ongeveer 11% vocht op, tegenover bijna 8,5% voor katoen en minder dan 1% voor polyester: zijde kan dus licht transpiratievocht aan het einde van een avond opnemen zonder dat het voelt alsof er een natte stof tegen de huid zit.

Laten we daarentegen precies zijn: deze review rangschikt de vezels niet onderling, en ik heb geen klinisch onderzoek gevonden waarin nachtkleding van zijde met die van andere materialen wordt vergeleken. Wat we kunnen zeggen, berust op de textielfysica en de beleving, niet op een aangetoond voordeel. Laten we het zo formuleren, en niet anders.

Onderhoud in drie stappen

Een kledingstuk voor thuis wordt vaak gedragen en dus ook vaak gewassen. Drie gewoonten volstaan: met de hand wassen of een fijnwasprogramma op 30 °C met een wasmiddel zonder enzymen, plat in de schaduw laten drogen en indien nodig binnenstebuiten op lage temperatuur strijken. De ceintuur wast u mee, maar in een waszak. De volledige uitleg vindt u in onze verzorgingsgids voor zijde.

En als uw interesse eerder uitgaat naar de stijl dan naar het materiaal, lees dan hoe u een zijden kimono elegant draagt.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen een kimono en een kamerjas?

De kimono heeft een rechte snit, wijde mouwen en geen andere sluiting dan de ceintuur. De kamerjas is meer gestructureerd: met een sjaalkraag of reverskraag, ingezette mouwen en vaak zakken. De kimono drapeert, de kamerjas omhult.

Welke momme kiest u voor een zijden kamerjas?

19 MM is het beste compromis voor gebruik het hele jaar door: ondoorzichtig, soepel en met een strakke valling. Kies 22 MM als uw interieur fris is of als u de badjas elke dag meerdere uren draagt.

Droogt een zijden badjas na het douchen?

Nee, niet als een spons. Zijde is niet gemaakt om een grote hoeveelheid water op te nemen. Droog u eerst af met een handdoek en trek het zijden kledingstuk daarna aan op een droge huid.

Kunt u een zijden kimono buiten dragen?

Ja, als lichte bovenlaag over een soepelvallende broek of een jeans, tijdens een zachte avond. Het is geen regen- of windkleding: zijde vertoont watervlekken en kreukt.

Houdt een zijden kamerjas u warm in de winter?

Hij neemt het frisse gevoel bij aanraking weg en voegt een laag toe, maar isoleert niet zoals dikke wol. In hartje winter draagt u hem over een pyjama in plaats van rechtstreeks op de huid.

Om de uwe te kiezen

Als u vanaf nul begint, kies dan een 19 MM kamerjas tot halverwege de kuit met een brede ceintuur: dit is het kledingstuk dat u het vaakst draagt en waar u het minst snel spijt van krijgt. De kimono komt daarna, voor het plezier van de soepele drapering. Al onze kledingstukken vindt u in de collectie Kimono's & Kamerjassen.

— Colette, voor het Journal van StudioSoie